Δίαυλος «Ορμούζ»: Μια διέξοδος στο αδιέξοδο

Γράφει ο Υποναυάρχου Λ.Σ. (ε.α.) Γεώργιος Λεμονάκης*

Το πετρέλαιο από τότε που η τεχνολογία - επιστήμη αποφάσισε να κάνει τη μοιραία της στροφή προς αυτό, κατέχει τη κορυφή των ανταγωνιστικών προϊόντων και μοιραία ως πρώτη ύλη οδηγεί σε πόλεμο. Κατά συνέπεια, τίθεται το ερώτημα. Μπορεί αυτό το προϊόν που είναι η γενεσιουργός αιτία πολέμου να μετατραπεί σε όπλο Ειρήνης; Μια ματιά στο παγκόσμιο χάρτη, μας δίδει την απάντηση. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί ή να θεραπευθεί σε μεγάλο βαθμό με τη κατασκευή όλων των εφικτών χερσαίων συνδέσεων προς/από τις πηγές άντλησης πετρελαίου με διάνοιξη θαλάσσιων διαύλων - διωρύγων με στόχο την ελαχιστοποίση των μονοπωλιακών διαύλων διέλευσης πλοίων. Ένα οφθαλμοφανές - ανάγλυφο παράδειγμα αυτού του μονοπωλίου είναι τα στενά του Ορμούζ, τα οποία ελέγχονται από το Ιράν και η μόνη διέξοδος από το αδιέξοδο είναι η διάνοιξη διώρυγας στη Σαουδική Αραβία που θα ενώνει τον Αραβο-Περσικό κόλπο με την Ερυθρά θάλασσα.

Η Σαουδική Αραβία έχει ακτογραμμή στην Ερυθρά θάλασσα μήκους 1500 χλμ. και στο Περσικό κόλπο ακτογραμμή μήκους 530 χλμ. Η είσοδος των πλοίων στο κόλπο γίνεται από τα στενά του Ορμούζ. Από το 1970 και μετά κατά χρονικά διαστήματα έχουμε περιόδους κρίσεων που οι εμπόλεμες χώρες της περιοχής, κλείνουν τα στενά, με ολέθριες συνέπειες για την διεθνή οικονομία. Η απόσταση μεταξύ των δυο ακτογραμμών είναι 1200 χλμ. και μεταξύ των δυο είναι η έρημος της Σαουδικής Αραβίας. Η χερσαία επιφάνεια της, έχει χαμηλά υψομετρικά, είναι κατά το πλείστο έρημος και φυσικά μια εντελώς αφιλόξενη περιοχή. Αυτή η ομαλότητα των μικρών υψομετρικών εδάφους παρέχει την δυνατότητα διάνοιξης διώρυγας μεταξύ των δυο ακτών κάτι αντίστοιχο με τη διώρυγα του Σουέζ αλλά σε πολύ μεγαλύτερο μήκος.

Με τη διάνοιξη αυτή συνδέεται ο Αραβο - Περσικός κόλπος με την Ερυθρά Θάλασσα και παρακάμπτονται τα στενά του Ορμούζ, ενός από τα πιο ευαίσθητα γεωπολιτικά «σημεία συμφόρησης» του παγκόσμιου εμπορίου.

Σε τεχνικό επίπεδο, η διώρυγα θα έχει μήκος 1200 χλμ., βάθος περί τα 25 μέτρα ώστε να μπορούν να το διαπλέουν μεγάλα Δεξαμενόπλοια καθώς και μεγάλα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και πλάτος 200 μέτρων για αμφίδρομη ναυσιπλοΐα. Η διώρυγα μπορεί να διευρύνεται σε 3-4 σημεία για την κατασκευή μικρών τουριστικών λιμένων και πολλές από τις αφιλόξενες περιοχές της χώρας θα μεταμορφωθούν σε ονειρώδη τουριστικά θέρετρα.

Σε διπλωματικό επίπεδο, η Σαουδική Αραβία ισχυροποιεί τη θέση της σε διεθνές επίπεδο, γίνεται ρυθμιστής και ισορροπιστής μιας διαρκούς ειρήνης στη περιοχή και κατ΄ επέκταση ισορροπιστής της διεθνούς οικονομίας. Για τα πλοία που κατευθύνονται προς Σουέζ, αποφεύγουν ενδεχόμενες επιθέσεις των Χούθι και πειρατικές επιθέσεις μεταξύ Υεμένης και Σομαλίας.

Ο Πρόεδρος των Η.Π.Α. Τραμπ ακολουθεί τον βηματισμό του Ουίλσον προέδρου των Η.ΠΑ. ένα αιώνα πριν, που το 1918 δηλώνει «Η ισχύς ενός έθνους είναι καθορισμένη από τα πετρελαϊκά αποθέματα του». Πρέπει να εκτιμήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης να λάβει υπόψη την εναλλακτική μεσοπρόθεσμη λύση της εξόδου από το αδιέξοδο, διότι σε μια απόβαση με στρατιωτικές επιχειρήσεις ξηράς, θα υπάρξουν ενδεχομένως συνέπειες, αυτοκαταστροφής για τις Η.Π.Α. και για τη παγκόσμια ειρήνη. Ο πόλεμος είναι το έσχατο μέτρο μετά την εξάντληση όλων των άλλων δυνατοτήτων οι οποίες στη περίπτωση «Ορμούζ» δεν έχουν εξαντληθεί. Υπάρχει διέξοδος, στο αδιέξοδο και δεν πρέπει να αγνοηθεί αυτή η ΜΟΝΙΜΗ ειρηνική λύση, που είναι εφικτή, χωρίς τη «ροή» μιας σταγόνας αίματος.

*Απόφοιτος Σχολών Πλοιάρχων Ύδρας, Λιμενικών Δοκίμων, Εθνικής Άμυνας και Νομικής Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης