Εθνικός στόχος η σύγκλιση της περιφέρειας με το κέντρο

Δύο είναι οι βασικοί στόχοι της κυβέρνησης: το μέρισμα της ανάπτυξης να κατανέμεται δίκαια, αναλογικά και ομοιογενώς σε όλη τη χώρα. Και ταυτόχρονα, να υποστηρίζουμε το δικαίωμα κάθε πολίτη, εφόσον το επιθυμεί, να μείνει ή και να επιστρέψει για να δημιουργήσει στον τόπο που γεννήθηκε και μεγάλωσε

Το τέλος του 2025, βρίσκει την Ελλάδα σε μια θέση που δεν ήταν αυτονόητη την προηγούμενη δεκαετία, η χώρα μας είναι σε πορεία σύγκλισης με τις ευρωπαϊκές οικονομίες και το Eurogroup απέκτησε τον πρώτα Έλληνα πρόεδρό του. Οι εξελίξεις αυτές δημιουργούν σταθερό έδαφος για το επόμενο βήμα της χώρας, αλλά λειτουργούν κι ως μία διαρκής υπόμνηση για το αποτύπωμα που πρέπει να έχει η οικονομική πρόοδος στην καθημερινή ζωή των πολιτών. Γιατί μόνο τότε έχει αξία η πρόοδος, όταν αφορά τον καθένα ξεχωριστά, σε κάθε γωνιά της πατρίδας μας, ώστε κανένα μέρος να μην μένει πίσω.

Δύο είναι οι βασικοί στόχοι της κυβέρνησης: το μέρισμα της ανάπτυξης να κατανέμεται δίκαια, αναλογικά και ομοιογενώς σε όλη τη χώρα. Και ταυτόχρονα, να υποστηρίζουμε το δικαίωμα κάθε πολίτη, εφόσον το επιθυμεί, να μείνει ή και να επιστρέψει για να δημιουργήσει στον τόπο που γεννήθηκε και μεγάλωσε. Γιατί δεν μπορεί τελικά το πού γεννιέσαι και μεγαλώνεις στην Ελλάδα να προσδιορίζει σε ένα βαθμό τι ευκαιρίες θα έχεις. Είναι θέμα αξιοκρατίας, δικαιοσύνης, ισότητας, ευκαιριών προόδου και κοινωνικής κινητικότητας, συνοχής και εμπιστοσύνης.

Αυτή η εσωτερική σύγκλιση δεν είναι αυτονόητη, γιατί υπάρχουν πράγματα που μπλοκάρουν την ισόρροπη ανάπτυξη στην πράξη. Επί δεκαετίες, οι περιφέρειες της Ελλάδας κατατάσσονται στις λιγότερο ανταγωνιστικές ολόκληρης της Ε.Ε. Τα χρόνια της κρίσης η απόκλιση μεγάλωσε και μόλις το 2024 καταφέραμε να καλύψουμε το χαμένο έδαφος. Αλλά έχουμε ακόμα δρόμο να διανύσουμε διαπεριφερειακά και ενδοπεριφερειακά, ακόμα και μέσα στον ίδιο νομό, γιατί όλες συνεχίζουν να υστερούν σε σχέση με την Αττική.

Ήδη στην ελληνική περιφέρεια υλοποιούνται περισσότερα από 8.000 μικρά και μεγάλα έργα ενώ το 2026 και το 2027 θα παραδοθούν περίπου 330 εμβληματικά έργα. Μέσα από το ΕΠΑ, το ΕΣΠΑ, το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, αλλά και την ΚΑΠ κατευθύνονται σημαντικοί πόροι στην ελληνική περιφέρεια, ενώ το επόμενο διάστημα θα προστεθούν οι πόροι για την Ελλάδα από την νέα κατανομή του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού στους οποίους συμπεριλαμβάνονται το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων και το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, που θα διατεθούν από το 2026 για σημαντικές υποδομές και πολιτικές στην περιφέρεια μέχρι και το 2032.

Σήμερα, όμως, γνωρίζουμε κάτι κρίσιμο: τα έργα από μόνα τους δεν αρκούν για να μειώσουν τις ανισότητες, παρότι πόροι μπορεί να διατίθενται, αλλού δεν έχουν το ίδιο αποτέλεσμα παντού. Και αυτή είναι η διαφορά του έργου από το σχέδιο, του συνολικού σχεδιασμού από την αποσπασματική παρέμβαση.

Η εκκίνηση είναι πολλές φορές άνιση, οι ανάγκες διαφορετικές και πολλές φορές ο οριζόντιος κανόνας, η ίδια πολιτική δεν έχει ίσο αποτέλεσμα. Δεν υπάρχει ένα πλάνο που να ταιριάζει σε όλους, ούτε προτεραιότητες που μπορούμε να τις αποφασίσουμε μόνοι μας. Κάθε περιοχή χρειάζεται δικό της σχέδιο και ο σχεδιασμός πρέπει να είναι και εθνικός και τοπικός.

Γι’ αυτό δημιουργούμε διαδικασίες συντονισμού για το σύνολο των χρηματοδοτικών εργαλείων για αποδοτικότερη αξιοποίηση πόρων και διασφάλιση συµπληρωµατικότητας, επιτελικό σχεδιασµό και συντονισµό έργων και πολιτικών, ελάχιστες ποσοστώσεις ως προς τους στόχους και τις προτεραιότητες κατά την εξειδίκευση και ανακατεύθυνση πόρων όταν απαιτείται.

Η Εθνική Στρατηγική δεν είναι ένα σχέδιο επί χάρτου. Ήδη εκπονούνται 50 Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης - ένα για κάθε περιφερειακή ενότητα της χώρας με έναν σχεδιασμό που θα ολοκληρωθεί το 2026. Έτσι και στη Ροδόπη, που θα βρεθεί η κυβέρνηση το επόμενο διάστημα, βλέπουμε μια περιοχή με ανθεκτικότητα και σταθερή βιομηχανική βάση, καλύτερη συγκράτηση πληθυσμού σε σχέση με την υπόλοιπη Περιφέρεια, μια περιοχή που μπορεί να αποτελέσει πρότυπο βιώσιμης και δίκαιης ανάπτυξης - όχι την ακριτική Ελλάδα που απλώς περιμένει βοήθεια αλλά την Ελλάδα που μπορεί να δείξει τον δρόμο της επόμενης μέρας.

Παράλληλα, ενσωματώνουμε την περιφερειακή οπτική σε 10 εθνικές οριζόντιες πολιτικές για την ελληνική περιφέρεια: από τον πρωτογενή τομέα και την διαχείριση των υδάτων έως την δημογραφική πρόκληση, την υγεία και την εκπαίδευση. Συστήνεται στην Προεδρία της Κυβέρνησης, νέα Ειδική γραμματεία για ορεινές περιοχές, με αποστολή την υλοποίηση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής 12 πυλώνων για τις ορεινές περιοχές, αλλά και Κυβερνητική Επιτροπή για τη νησιωτικότητα. Δημιουργείται νέα ψηφιακή πλατφόρμα για την αποκέντρωση που θα λειτουργεί ως κόμβος διασύνδεσης και ενημέρωσης. για κάθε περιοχή της χώρας: υποδομές, ευκαιρίες εργασίας και ειδικά προγράμματα απασχόλησης, δυνατότητες στέγασης, κίνητρα εγκατάστασης κοκ.

Εφαρμόζουμε ρήτρα ορεινότητας, νησιωτικότητας και απολιγνιτοποίησης στις πολιτικές των υπουργείων που επηρεάζουν καθοριστικά τους τοπικούς πληθυσμούς και την οικονομία.

Η Εθνική Στρατηγική για την Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη δεν είναι ένα παράρτημα της πολιτικής μας. Είναι όρος εθνικής συνοχής. Ένας ενιαίος εθνικός οδικός χάρτης, με λεπτομερή σχεδιασμό, ουσιαστική διαβούλευση, κοινό προγραμματισμό, συντονισμό κεντρικών και τοπικών φορέων, ώστε οι διαθέσιμοι πόροι να αποκτήσουν πραγματικό πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα.

Το πλαίσιο αυτό λειτουργεί ως κοινή δέσμευση μεταξύ κυβέρνησης και τοπικής αυτοδιοίκησης. Η σύγκλιση του κέντρου με την περιφέρεια δεν είναι κομματική αντιπαράθεση, είναι εθνικός στόχος. Σε μια εποχή που η γνώση πρέπει να συναντά την ενσυναίσθηση, η ηγεσία το ήθος και η πράξη την αλήθεια, το αύριο την συνεργασία, προχωράμε με σχέδιο και με εμπιστοσύνη στη δύναμη κάθε ανθρώπου και κάθε τόπου.