Μαθητές του 5ου Πειραματικού Γυμνασίου Κομοτηνής αρθρογραφούν στον «Χρόνο»

• Έργα Δρόμων, της Δέσποινας Βαλασίδου
• SIX-SEVEN… μανία, της Πασχαλίνας Κουτσουμαράκη
• Ένα «παράλληλο σύμπαν», της Ιρένας Μαρίνοβα
• Δύο ώρες ελευθερίας, της Μαρίας Μαυρίδη
• Η παράλογη δημοτικότητα των social media, του Δημήτρη Ρεπάκη
• Internet vs Πραγματικότητα, του Νικόλα  Σάπικα

Μία αξιόλογη προσπάθεια μαθητών/τριών έλαβε χώρα στο 5^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Κομοτηνής κατά το τρέχον σχολικό έτος 2025-26. Όπως έκανε γνωστό η φιλόλογος Όλγα Παλαιοχωρινού, στο πλαίσιο του μαθήματος της Λογοτεχνίας και της καινοτόμου εκπαιδευτικής δράσης με τίτλο «Φιλαναγνωσία», τα παιδιά πειραματίστηκαν με το λογοτεχνικό είδος του χρονογραφήματος, αποτυπώνοντας με τη δική τους φρέσκια ματιά ζητήματα της καθημερινότητας.

Η φιλοξενία αυτών των κειμένων στις σελίδες εφημερίδας ελπίζουμε να αποτελέσει κίνητρο για τους νέους μας και να αναδείξει τη δημιουργική πλευρά των σχολείων της Κομοτηνής. Ο «Χρόνος» πάντα προσπαθεί να δώσει το βήμα στη νέα γενιά. Ακολουθούν τα χρονογραφήματα, ακριβώς όπως εστάλησαν.

Έργα Δρόμων, της Δέσποινας Βαλασίδου

Ήτανε, λοιπόν, μια κανονική μέρα που με πήγαινε η μαμά μου στο σχολείο με το αμάξι. Βέβαια, μένω αρκετά μακριά από το σχολείο μου, αλλιώς θα πήγαινα μόνη μου. Ξεκινήσαμε ήδη αργά από το σπίτι και η μαμά μου προσπαθούσε να πάει πιο γρήγορα για να φτάσω στην ώρα μου. Είχε όμως και υπερβολική κίνηση στο δρόμο. Καλύτερα να πήγαινα με τα πόδια, σκέφτηκα… Πιο λίγο θα αργούσα!

Επιτέλους, βγαίνουμε από την ανυπόφορη κίνηση και πάμε να στρίψουμε στον δρόμο που περνάμε καθημερινά, το n πιο σύντομο. Πού να ξέραμε τι αναποδιά θα μας έβρισκε εκεί… Στρίβουμε και αντικρίζουμε πως τον έχουν κλείσει λόγω έργων. Εκεί βρήκαν να κάνουν έργα; Επιλέγουμε άλλη κατεύθυνση να περάσουμε απ’ τον άλλον δρόμο. Κι αυτός κλειστός. Πόσους δρόμους θα κλείσουν πια! Αναγκαστήκαμε στο τέλος να κάνουμε ένα ολόκληρο κύκλο. Κι ας μην ήταν αυτό αρκετό, μπήκαμε και πάλι σε κίνηση, μεγαλύτερη κιόλας απ’ την προηγούμενη. Είχα αρχίσει να χάνω την υπομονή μου. Όχι μόνο θα αργούσα, αλλά θα νόμιζαν πως έλεγα δικαιολογίες για το γιατί άργησα! Πραγματικά, είχα αγανακτήσει! Παντού κάνουν έργα και κυριότερα στους κεντρικούς δρόμους. Αν ξέρετε την πόλη στην οποία ζω, την Κομοτηνή, έχει μόνο έναν δρόμο για να πας εκεί που θέλεις. Έναν δρόμο για όλα, και κάνουν και έργα από πάνω; Άντε να βρεις από πού να περάσεις μετά! Τελικά έφτασα στο σχολείο το τελευταίο δευτερόλεπτο. Πάλι καλά να λέω, που γλίτωσα τον μπελά που θα έβρισκα…

Πέρασαν μία μέρα, δύο, τρεις… δύο εβδομάδες και ακόμα δεν είχαν τελειώσει τα έργα τους. Τι κάνουν τόσες μέρες; Θησαυρό θέλουν να βρουν; Στο τέλος, εγώ πρέπει να ξυπνάω νωρίτερα, για να μην ξαναγίνει αυτό το περιστατικό. Πότε θα σταματήσουν τα έργα τους άραγε; Ή μήπως να κλείσουν όλους τους δρόμους, για να μην μπορούμε να περνάμε από πουθενά;

SIX-SEVEN… μανία, της Πασχαλίνας Κουτσουμαράκη

Δεν ξέρω πότε ακριβώς ξεκίνησε, αλλά ξαφνικά το «six-seven» βρίσκεται παντού. Στις αυλές των σχολείων, στις παρέες, στα κινητά, στις οθόνες — λες και αν δεν το πεις, κάτι χάνεις. Και το πιο περίεργο; Οι περισσότεροι το επαναλαμβάνουν χωρίς να ξέρουν καν γιατί.

Στην εποχή μας, μικροί και μεγάλοι επηρεάζονται ολοένα και περισσότερο από όσα κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ιδιαίτερα τα παιδιά και οι έφηβοι έχουν την τάση να υιοθετούν λέξεις και εκφράσεις με εντυπωσιακή ταχύτητα. Μια φράση γίνεται «μόδα» από τη μια στιγμή στην άλλη και, πριν προλάβεις να την καταλάβεις, έχει ήδη κατακτήσει την καθημερινότητα.

Το «six-seven» είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Αρκεί να ακουστούν οι αριθμοί έξι και εφτά, και αμέσως κάποιος θα πεταχτεί να το επαναλάβει, σχεδόν αντανακλαστικά. Δεν θα αργήσει η στιγμή που θα το δούμε γραμμένο σε τετράδια, κασετίνες, τσάντες - ίσως και σε μπλουζάκια. Άλλωστε, ό,τι «πουλάει» δύσκολα μένει ανεκμετάλλευτο.

Κάπως έτσι, μια απλή, σχεδόν τυχαία φράση μετατρέπεται σε τάση. Και το πιο εντυπωσιακό είναι ότι όλα ξεκίνησαν από κάπου μακριά - από ένα παιδί στην Αμερική και, όπως λέγεται, από το σκορ ενός αγώνα μπάσκετ. Μια λεπτομέρεια που, μέσα από τη δύναμη του διαδικτύου, απέκτησε απροσδόκητη διάσταση.

Ίσως τελικά το ζήτημα να μην είναι το ίδιο το «six-seven», αλλά η ευκολία με την οποία το υιοθετούμε. Λέξεις που κάποτε θα περνούσαν απαρατήρητες, σήμερα γίνονται μέρος της καθημερινής μας γλώσσας χωρίς σκέψη. Και κάπου εκεί γεννιέται ένα ερώτημα: μιλάμε εμείς ή μιλούν οι μόδες μέσα από εμάς;

Γιατί, στο τέλος, δεν είναι οι λέξεις που έχουν σημασία, αλλά ο τρόπος που τις χρησιμοποιούμε. Κι αν αυτός γίνεται μηχανικός, τότε ίσως να έχουμε χάσει κάτι πιο σημαντικό από μια απλή έκφραση — την ίδια τη σκέψη μας.

Ένα «παράλληλο σύμπαν», της Ιρένας Μαρίνοβα

Όλες οι οικογένειες αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα, το οποίο καθώς περνάει ο καιρός χειροτερεύει. Όπως και η κατάσταση στο σπίτι των γειτόνων μου.

Κάθε μέρα η ίδια ρουτίνα. Κάθε μέρα ο χρόνος που περνούν στις ηλεκτρονικές τους συσκευές αυξάνεται. Το πρωί γύρω στις 7:15 π.μ. μαζεύεται όλη η οικογένεια γύρω από το τραπέζι. Η μητέρα φτιάχνει πρωινό, καθώς γελάει με αστεία βιντεάκια ζώων στο TikTok. Ο πατέρας κάθεται στο τραπέζι δίπλα στα παιδιά του και διαβάζει την ηλεκτρονική του εφημερίδα. Η μικρότερη κόρη ψάχνει filters για να βγάλει φωτογραφία και να την ανεβάσει στο Instagram. Ο γιος έχει στρέψει την προσοχή του στο λάπτοπ του που το κουβαλάει ακόμα και στο τραπέζι.

Ύστερα από πολλή ώρα μαζεύονται όλοι στο τραπέζι για να φάνε. Κανένας, όμως, δεν ξεκολλάει από το «παράλληλο σύμπαν» στο οποίο βρίσκεται. Κάποια στιγμή ο πατέρας σηκώνει το βλέμμα του. Ανοίγει το στόμα του να μιλήσει, αλλά κατευθείαν στρέφει την προσοχή του στο τάμπλετ του. Είχε ένα νέο μήνυμα που έπρεπε να απαντήσει αμέσως.

Το φαγητό κρύωσε, όπως και οι καφέδες. Όλοι ήταν συνδεδεμένοι, αλλά και αποσυνδεδεμένοι. Ο ήχος των βιντεοπαιχνιδιών και μουσικής διαπερνούσε τους τοίχους και έφτανε στα αυτιά μου.

Αργότερα, κατά τις 8:00 π.μ. όλοι σηκώθηκαν, αφήνοντας στο τραπέζι τα δημητριακά που είχαν γίνει σούπα και την προσπάθεια για επικοινωνία. Όταν βγήκα από το διαμέρισμά μου, τους είδα να βγαίνουν εξοπλισμένοι με power-bank, φορτιστές και αόρατα δεδομένα. Τους χαιρέτησα, αλλά δε με ακούσαν. Μάλιστα ο μεγαλύτερος γιος κόντεψε να πέσει από τα σκαλιά, καθώς προσπαθούσε να πιάσει σήμα για να τηλεφωνήσει στον φίλο του.

Δύο ώρες ελευθερίας, της Μαρίας Μαυρίδη

Δεν ξέρω αν το έχετε προσέξει, αλλά οι έφηβοι σήμερα μοιάζουν να κυνηγούν τον χρόνο — και συνήθως να χάνουν. Κάπου ανάμεσα σε τετράδια, φροντιστήρια και δραστηριότητες, η μέρα γεμίζει πριν καν αρχίσει.

Το πρόγραμμα ξεκινά νωρίς. Από το νηπιαγωγείο ακόμη, τα παιδιά κάνουν τα πρώτα τους βήματα σε μια ξένη γλώσσα — τα αγγλικά. Στο δημοτικό προστίθεται και δεύτερη, γαλλικά ή γερμανικά, λες και από τόσο μικρή ηλικία προετοιμάζονται για καριέρα μεταφραστή. Και πριν καλά-καλά το καταλάβουν, φτάνουν στο γυμνάσιο και στο λύκειο, όπου τα φροντιστήρια γίνονται σχεδόν αυτονόητο κομμάτι της καθημερινότητας.

Αν επιχειρήσει κανείς να βάλει το πρόγραμμα σε σειρά, το αποτέλεσμα θυμίζει… μαθηματική άσκηση: επτά ώρες σχολείο, τρεις ώρες φροντιστήριο, άλλες τρεις για ξένες γλώσσες, μία ώρα -αν περισσέψει- για κάποιο άθλημα, μερικές ακόμη για διάβασμα στο σπίτι και, φυσικά, ο απαραίτητος ύπνος. Και στο τέλος; Δύο ώρες ελεύθερες. Δύο ώρες για όλα: για οικογένεια, για φίλους, για ξεκούραση, για τον εαυτό τους.

Και τότε γεννιέται το ερώτημα - ίσως το πιο απλό και το πιο δύσκολο μαζί: τι να προλάβουν; Να βγουν με φίλους, να διαβάσουν ένα βιβλίο που δεν «μπαίνει» στην ύλη ή απλώς να μείνουν για λίγο χωρίς πρόγραμμα;

Ίσως τελικά το πρόβλημα να μην είναι μόνο το φορτωμένο πρόγραμμα, αλλά το ότι κάπου στη διαδρομή ξεχάσαμε πως η εφηβεία δεν είναι μόνο προετοιμασία για το μέλλον. Είναι και παρόν. Ένα παρόν που δεν χωρά εύκολα σε ωρολόγια προγράμματα.

Κι έτσι, οι έφηβοι συνεχίζουν να μετρούν ώρες, υποχρεώσεις και στόχους, περιμένοντας -ίσως- εκείνες τις δύο μικρές ώρες ελευθερίας που μοιάζουν πάντα λιγότερες απ’ όσο θα έπρεπε.

Η παράλογη δημοτικότητα των social media, του Δημήτρη Ρεπάκη

Ένα πράγμα που μάλλον δεν θα καταλάβω ποτέ είναι ο τρόπος με τον οποίο λειτουργούν οι άνθρωποι. Οποιαδήποτε ανοησία εμφανιστεί στο TikTok, στο Instagram ή σε οποιαδήποτε άλλη πλατφόρμα, φαίνεται να συγκεντρώνει περισσότερα σχόλια και «likes» από ένα πραγματικά χρήσιμο ή εκπαιδευτικό βίντεο. Και όμως, αυτό δεν είναι τυχαίο· το κοινό των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αναζητά συνήθως γρήγορη και εύκολη διασκέδαση, χωρίς ιδιαίτερη σκέψη ή συγκέντρωση - στοιχεία που τα εκπαιδευτικά βίντεο απαιτούν.

Αρκεί ένα απλό παράδειγμα: κάποιος βρίσκεται στο μετρό, πέφτει ξαφνικά κάτω και αρχίζει να χορεύει ή να τραγουδά όπερα. Ένα τέτοιο βίντεο είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα συγκεντρώσει περισσότερα «likes» από ένα προσεγμένο βίντεο μαγειρικής. Το απρόσμενο και το παράλογο τραβούν αμέσως την προσοχή· προκαλούν γέλιο ή έκπληξη, συναισθήματα που οδηγούν αυθόρμητα τον θεατή να αντιδράσει.

Παρόμοια είναι και η περίπτωση του «έξι εφτά» — μια απλή φράση που ειπώθηκε από ένα παιδί και, χωρίς κάποιον ιδιαίτερο λόγο, έγινε τάση. Η επιτυχία της οφείλεται στην απλότητα και την ευκολία με την οποία μπορεί να επαναληφθεί, δημιουργώντας μια αίσθηση συμμετοχής σε κάτι κοινό και δημοφιλές.

Ακόμη, ένα βίντεο με έναν ηλικιωμένο που παίζει παιχνίδια στο κινητό και φωνάζει όταν χάνει μπορεί να συγκεντρώσει τεράστια απήχηση. Η εικόνα αυτή θεωρείται αστεία, ακριβώς επειδή ανατρέπει τα στερεότυπα που έχουμε για την ηλικία του. Οι άνθρωποι διασκεδάζουν με ό,τι ξεφεύγει από το αναμενόμενο και προκαλεί έντονες αντιδράσεις.

Και φυσικά, αυτά είναι μόνο λίγα παραδείγματα. Πολλοί έχουν καταφέρει να αποκτήσουν πλούτο απλώς καταγράφοντας και προβάλλοντας τέτοιου είδους «περίεργες» συμπεριφορές. Οι ίδιες οι πλατφόρμες ενισχύουν αυτό το φαινόμενο, προωθώντας περιεχόμενο που προκαλεί έντονα συναισθήματα και κρατά τον θεατή καθηλωμένο στην οθόνη - ακόμη κι αν στερείται ουσιαστικής αξίας.

Ίσως τελικά το ερώτημα να μην είναι γιατί συμβαίνει αυτό, αλλά τι λέει για εμάς ως κοινό.

Internet vs Πραγματικότητα, του Νικόλα  Σάπικα

Στη σημερινή εποχή βγαίνεις έξω και δεν βλέπεις παιδιά να παίζουν μπάλα ή κυνηγητό στις παιδικές χαρές, αλλά πολλά αυτοκίνητα και μηχανάκια. Αυτή η τάση που έχουν τα παιδιά σήμερα, δηλαδή να μην βγαίνουν έξω, αλλά να κάθονται μέσα και να παίζουν μπροστά σε μια οθόνη με ψηφιακούς φίλους, είναι το αποτέλεσμα της ανησυχίας των γονιών.

Δεν καταλαβαίνω τον φόβο τους αυτό. Τα παιδιά δεν θα έπρεπε να μιλάνε με τον «J-J29» που βρήκαν σε ένα παιχνίδι, αλλά με τον φίλο τους τον Γιάννη από το σχολείο. Και όχι να οδηγούν αυτοκίνητα σε βιντεοπαιχνίδια, αλλά τα ποδήλατά τους όταν θα βγουν για μια βόλτα.

Ίσως θα πέσουν κάτω, ίσως θα χαθούν, ίσως θα χτυπήσουν, αλλά αυτή είναι η πραγματική ζωή και όχι απλά ένα παιχνίδι. Γιατί δεν ζούμε σε μια εικονική πραγματικότητα και δεν υπάρχει κανένα κουμπί «play again». Γι’ αυτό θα έπρεπε οι γονείς να αφήσουν τα παιδιά να φτιάξουν τις δικές τους εμπειρίες και τα δικά τους «παιδικά χρόνια», τα οποία θα θυμούνται για όλη τους την ζωή.