Μικροκομοτηναίικα 17-03-2026

Ο πόλεμος στο Ιράν δεν επιφέρει μόνο πολλαπλές επιπτώσεις στην οικονομία και στην οικονομική δραστηριότητα και προβλήματα σε πολλούς τομείς, όπως στο επιχειρείν και κατ’ επέκταση σε όλους τους Έλληνες με την ακρίβεια και τις πληθωριστικές πιέσεις, αλλά δημιουργεί εκ νέου μια νέα αβεβαιότητα και κυρίως αρνητική ψυχολογία.
Και αυτό αποτρέπει τους περισσότερους να καταναλώσουν, να διασκεδάσουν, να προχωρήσουν σε αγορές και να ανοίξουν ακόμα και νέες επιχειρήσεις όπως προγραμμάτιζαν πολλοί, γιατί όλοι περιμένουν να κατακάτσει ο κουρνιαχτός.
Και τότε θα δουν διαπιστώσουν αν τελικά αυτό που σκέφτονταν ήταν μία καλή λύση για το μέλλον τους και δεν θα μπουν σε περιπέτειες, που θα είναι δύσκολο μετά για να απεγκλωβιστούν.
Εν ολίγοις υπάρχει πάλι ένα φρενάρισμα της οικονομικής δραστηριότητας και αυτό είναι εμφανές σε πολλούς, είτε από επιλογή, είτε από ανάγκη και περίσκεψη, αλλά ακόμα και από την έλλειψη δυνατότητας να βρουν χρηματοδοτήσεις, αφού και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα είναι φειδωλά για να ενισχύσουν την οποιαδήποτε νέα προσπάθεια.
Για πολλοστή φορά στον τόπο μας πληρώνουμε το τίμημα μιας νέας κρίσης που δεν είναι βέβαια η πρώτη. Αφού ξεκίνησε από την κρίση χρέους, τη μεγάλη οικονομική κρίση λόγω των μνημονίων, την πανδημία, την ενεργειακή κρίση και τον πόλεμο της Ουκρανίας.
Και μπορεί να μην μας άγγιξε και δεν μας επηρέασε τόσο ο πόλεμος στη Γάζα, αλλά τώρα στο Ιράν και με τις χώρες του Κόλπου που είναι παραγωγοί ενέργειας, το πρόβλημα διογκώθηκε από τις πρώτες ημέρες. Και πιο ευάλωτες και ανοχύρωτες στην κάθε κρίση είναι οι κοινωνίες και τα κράτη με υψηλό χρέος δημόσιο και ιδιωτικό, όπως η χώρα μας.
Ενώ οι απανωτές κρίσεις που διαδέχεται η μία την άλλη δεν άφησαν το περιθώριο να ανασάνει όταν προσπαθεί κάθε φορά η ελληνική οικονομία και να διορθωθούν οι παθογένειες χρόνων, αφού μέχρι να βρούμε το βηματισμό μας ξανάρχεται άλλη μία νέα κρίση.

Οι δύο όψεις της έκθεσης Agrotica συνοδεύονται από την καλή εικόνα που παρουσίασε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και τη μεγάλη συμμετοχή των εκθετών, ακόμα και του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, που επενδύει στην έρευνα και το μέλλον της γεωργίας και από την άλλη με τις αντιδράσεις των αγροτών.
Η δεύτερη πλευρά στέλνει το μήνυμα στην κυβέρνηση ότι με τόσο πλέον αυξημένο κόστος καλλιέργειας και με τις νέες αυξήσεις σε ηλεκτρικό, καύσιμα, λιπάσματα και αγροεφόδια, καθιστούν πλέον ασύμφορο το επάγγελμα του αγρότη για να καλλιεργήσει, σε συνάρτηση με τις πολύ χαμηλές τιμές των προϊόντων.
Η κακή όψη παρουσιάζεται επίσης με τα επίσημα πλέον στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ που δείχνουν ότι η ύπαιθρος αδειάζει στο τρίτο τρίμηνο του 2025, αφού σε ένα μόλις χρόνο σχεδόν 76.000 άτομα δηλαδή το 18% των αγροτών, εγκατέλειψαν τα αγροτικά επαγγέλματα.
Έφυγε δηλαδή από το επάγγελμα ένα πολύ μεγάλο ποσοστό αγροτών και ο πρωτογενής τομέας έχασε ένα μεγάλο ανθρώπινο δυναμικό, που δεν αφορά μόνο αυτούς οι οποίοι συνταξιοδοτούνται, αλλά και νεότερους, που επένδυσαν και απασχολούνται με τη γεωργία, την κτηνοτροφία, την αλιεία και τη δασοκομία.
Υπάρχει δηλαδή μια τέτοια μεγάλη πτωτική πορεία που αυτό θα πρέπει να το εξετάσει σοβαρά η κυβέρνηση και να βρει τους λόγους που οδηγείται στην έξοδο ένα όσο μεγάλο ποσοστό αγροτών.
Ήδη από τον πόλεμο στο Ιράν επηρεάζεται πολύ πάλι το κόστος παραγωγής με την μεγάλη αύξηση στα καύσιμα στο ηλεκτρικό και τα αγροεφόδια και τα λιπάσματα που τα περισσότερα εξάγονται από τις χώρες του Κόλπου. Αφού μπήκε λουκέτο στο εργοστάσιο λιπασμάτων στην Καβάλα.

Κυρίως θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι με τα γνωστά πιλοτικά προγράμματα της επιδότησης των νέων ανθρώπων να εγκατασταθούν στους ακριτικούς νομούς όπως και στον Έβρο γιατί απέτυχαν παταγωδώς κι ότι με την επιδότηση των 10.000€ δεν λύνεται το πρόβλημα.
Για τον απλούστατο λόγο ότι για να επενδύσει κάποιος στην αγροτική παραγωγή και οικονομία, θα πρέπει να ξεπεράσει ένα πλήθος εμποδίων, να καταχρεωθεί ουσιαστικά όσον αφορά τον εξοπλισμό με την αγορά μηχανολογικού εξοπλισμού και γης και να μπει ουσιαστικά σε μια περιπέτεια.
Έτσι γίνεται συνήθως και με μαθηματική ακρίβεια οι περισσότεροι απογοητεύονται γρήγορα και δυστυχώς εγκλωβίζονται με τα χρέη που δημιουργεί η επένδυση τους, όταν ανακαλύπτουν ότι και οι μεγάλοι τζίροι τους αποφέρουν ελάχιστα κέρδη για να επιβιώσουν.
Άρα τα ενισχυτικά αυτά προγράμματα για την αγροτική ανάπτυξη, μάλλον θα πρέπει να απευθύνονται σε όλους τους νέους αγρότες, κυρίως αυτούς που καινοτομούν και εφαρμόζουν και νέες τεχνολογίες, προκειμένου να μπορέσουν να κρατηθούν στο επάγγελμα και να μείνουν στον τόπο τους.
Γιατί μόνο αυτοί οι αγρότες θα επιβιώσουν μελλοντικά αφού η γεωργία του παρελθόντος με τα 100 στρέμματα που τάισε πολλές ελληνικές οικογένειες έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί. Χωρίς νέα συστήματα καλλιέργειας και καινοτόμες πρακτικές, αλλά και εναλλακτικές καλλιέργειες δεν θα μπορέσουν να επιβιώσουν.
Αλλά και νέα προγράμματα στήριξης που δυστυχώς φρενάρισαν όλα και σταμάτησαν το τελευταίο χρονικό διάστημα, μετά το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και τους πολλαπλούς ελέγχους.
Και δυστυχώς πολλοί νέοι αγρότες σκέφτονται τη λύση του εξωτερικού, προσπαθώντας να επιβιώσουν τα τελευταία τρία δύσκολα χρόνια. Και αν απογοητευτούν και αυτοί και φύγουν, τότε μάλλον χάνεται και το στοίχημα της ανάπτυξης στον πρωτογενή τομέα.

Σχεδιάζει όμως κάτι πάνω σε αυτό το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης; Προσπαθεί σε συνεργασία με τους νέους έστω αγρότες να βρει μέτρα στήριξης και νέα προγράμματα και χρηματοδοτήσεις πλην των επιδοτήσεων της ΕΕ για να επιβιώσει ο αγροτικός τομέας και να παραμείνουν οι νέοι στα χωριά;
Επαναπαύονται μόνο στον να ανακοινώνουν νούμερα και αριθμούς για τις επιδοματικές πολιτικές με χρήματα της ΕΕ; Αλλά με αυτές τις λογικές ότι είχαμε αυτά δώσαμε και ας επιβιώσει ο καθένας μόνος του, λύνεται το πρόβλημα;
Και για πολλοστή φορά τίθεται πάλι το ερώτημα, θέλουν εύρωστο αγροτικό τομέα θέλουμε για να στηριχθεί η ύπαιθρος και να μην ερημώσουν τα χωριά. Θέλουν ακόμα οι αγρότες αυτοί να μείνουν στο χωριά για να επενδύσουν και σε άλλα πράγματα;
Όπως λόγου χάριν σε εναλλακτικές καλλιέργειες, στον αγροτουρισμό με την ανακαίνιση και ενοικίαση των πατρικών τους κατοικιών, την αγροδιατροφή και στα τοπικά προϊόντα με την συνεργασία μέσω των επιχειρήσεων εστίασης;
Μπορούν να συμβάλλουν σε αυτό τοπικά οι δήμοι, η περιφέρεια και το ΔΠΘ με το προσωπικό τους, προκειμένου να αλλάξει παντελώς το μοντέλο της αγροτικής οικονομίας στη χώρα μας, ή απλώς όλα είναι συνδεδεμένα στον αυτόματο πιλότο, κάνοντας ο καθένας απλώς κάποια πιλοτικά βήματα για να βγει από την υποχρέωση;