«Αντίδοτο» στην παραπληροφόρηση τα Περιφερειακά ΜΜΕ - «Κλειδί» η καθημερινή λογοδοσία στους αναγνώστες

Σε μια εποχή όπου η πληροφορία ταξιδεύει γρήγορα αλλά η αλήθεια συχνά καθυστερεί, τα περιφερειακά μέσα αποδεικνύουν ότι η αξιοπιστία δεν είναι θέμα μεγέθους, αλλά σχέσης με τον πολίτη

«Nα αφήσουμε τους δημοσιογράφους να κάνουν τη δουλειά τους όπως πρέπει και όπως είναι εκπαιδευμένοι», ήταν το μήνυμα που έστειλε ο εκδότης του «Χ» Σταύρος Φανφάνης

Τα περιφερειακά Μέσα δεν έλειπαν από το 1ο Athens Alitheia Forum, όπου σημαντικοί εκπρόσωποί τους συγκρότησαν το 13ο πάνελ, με θέμα: «Περιφερειακά ΜΜΕ και παραπληροφόρηση: αδύναμος κρίκος ή αντίδοτο;».

Εκπρόσωποι του κλάδου -από εφημερίδες, τηλεόραση, ραδιόφωνο και ίντερνετ- ανέδειξαν τη σημασία και την αξία των τοπικών και περιφερειακών Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, σε μια εποχή που η παραπληροφόρηση εξαπλώνεται με ταχύτητα και ένταση. Το 13ο πάνελ του συνεδρίου, με θέμα «Περιφερειακά ΜΜΕ και παραπληροφόρηση: αδύναμος κρίκος ή αντίδοτο;», ανέδειξε τον διττό ρόλο των τοπικών μέσων: από τη μία, ως βασικό ανάχωμα στην παραπληροφόρηση• από την άλλη, ως κλάδο που λειτουργεί υπό πίεση και περιορισμένους πόρους.

Η συζήτηση ξεκίνησε με τη διαπίστωση ότι τα περιφερειακά ΜΜΕ αποτελούν τον πιο άμεσο και αξιόπιστο δίαυλο ενημέρωσης για τις τοπικές κοινωνίες. Η εγγύτητα, η γνώση του πεδίου και η καθημερινή επαφή με τους πολίτες δημιουργούν ένα επίπεδο εμπιστοσύνης που δύσκολα συναντάται στα κεντρικά μέσα. Παράλληλα, όμως, η ταχύτητα της ψηφιακής εποχής, η πίεση παραγωγής περιεχομένου και η έλλειψη πόρων δημιουργούν ένα απαιτητικό περιβάλλον.

Στ. Φανφάνης: «Να αφήσουμε τους δημοσιογράφους να κάνουν τη δουλειά τους»
Κεντρικό σημείο της συζήτησης αποτέλεσε η τοποθέτηση του Σταύρου Φανφάνη, εκδότη και διευθυντή του Δημοσιογραφικού Οργανισμού «Ο Χρόνος», ο οποίος έθεσε στο επίκεντρο την ανάγκη ενίσχυσης της δημοσιογραφικής εργασίας στην περιφέρεια.

Ο κ. Φανφάνης υπογράμμισε ότι «ο ρόλος των περιφερειακών Μέσων είναι να εκπαιδεύουν το κοινό τους», επισημαίνοντας πως η ταχύτητα με την οποία διακινείται η πληροφορία δημιουργεί πρόσθετες προκλήσεις. Όπως είπε, το ζητούμενο είναι να αναπτυχθούν «αντίμετρα και αντανακλαστικά» τόσο από τα Μέσα όσο και από το κοινό, ώστε να αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά ο «κυκεώνας της πληροφορίας».

Ο εκδότης του «Χ» δεν έκρυψε τις προκλήσεις στην περιφέρεια, η οποία αντιμετωπίζει σημαντική έλλειψη δημοσιογράφων, με αποτέλεσμα οι συντάκτες να πιέζονται καθημερινά να ανταποκριθούν σε πολλαπλά καθήκοντα. Αυτή η πίεση, όπως εξήγησε, μπορεί να οδηγήσει σε αστοχίες που δεν οφείλονται σε ανεπάρκεια των δημοσιογράφων, αλλά στους σύγχρονους ρυθμούς της ενημέρωσης, όπου η πιο δύσκολη εξίσωση -που μερικές φορές δεν είναι κατορθωτή- είναι ο συνδυασμός υψηλής ταχύτητας και υψηλής ποιότητας. Για τον λόγο αυτό, υπογράμμισε ότι ένα ουσιαστικό αντίμετρο απέναντι στην παραπληροφόρηση είναι «να αφήσουμε τους δημοσιογράφους να κάνουν τη δουλειά τους όπως πρέπει και όπως είναι εκπαιδευμένοι. Η ηθική και η δεοντολογία τους ορίζει τον δρόμο, ώστε να μην υπάρχουν τα fake news από την πλευρά μας».

Η ευθύνη των ΜΜΕ και των αναγνωστών
Ο Σταύρος Φανφάνης υπογράμμισε, επίσης, την αξία οι δέκτες - αναγνώστες, να είναι εκπαιδευμένοι και να εμπιστεύονται έγκυρες πηγές.

Γι’ αυτό, παράλληλα με το πολυσχιδές έργο τους, τα περιφερειακά ΜΜΕ εργάζονται κοπιωδώς, ώστε να εκπαιδεύουν τους αναγνώστες τους, ώστε να κρίνουν οι ίδιοι -ως πομποί- την ποιότητα των ειδήσεων.

Ο «Χρόνος» πρωτοστατεί σε αυτή την εκστρατεία, έχοντας στραμμένο το βλέμμα στη νέα γενιά, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την προσεχή διοργάνωση του 1ου Thrace Media Hub, την ερχόμενη Δευτέρα στο ακριτικό Διδυμότειχο, σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης. Εκεί, ενημέρωσε ο εκδότης, φοιτητές και μαθητές της περιοχής θα λάβουν χώρο και χρόνο για να συζητήσουν για την ενημέρωση.

Όπως τόνισε καταληκτικά ο κ. Φανφάνης, η δημοσιογραφία έχει πομπούς και δέκτες, οι οποίοι επιμερίζονται τη συνολική ευθύνη της ενημέρωσης.

«50% της ευθύνης έχουμε τα Μέσα, που πρέπει να κοιτάξουμε τον εαυτό μας στον καθρέπτη και να γίνουμε καλύτεροι, αλλά 50% ευθύνη έχει και το κοινό, το οποίο επιλέγει πάρα πολλές φορές να καταναλώσει ψευδείς ειδήσεις ή το υλικό που το συμφέρει», τόνισε χαρακτηριστικά.

Η παρέμβασή του έδωσε το στίγμα μιας πιο ανθρώπινης, ουσιαστικής προσέγγισης στη δημοσιογραφία της περιφέρειας, αναδεικνύοντας την ανάγκη για συνθήκες που επιτρέπουν την παραγωγή ποιοτικής ενημέρωσης.

Οι υπόλοιπες παρεμβάσεις: Εμπιστοσύνη, εγγύτητα και προκλήσεις
Οι υπόλοιποι ομιλητές του πάνελ ανέδειξαν, ο καθένας από τη δική του σκοπιά, τη σημασία και τις προκλήσεις των περιφερειακών ΜΜΕ.

Η Βιργινία Δημαρέση («Status fm 107,7») μίλησε για τον ρόλο των δημοσιογράφων ως «πρώτων κυματοθραυστών» απέναντι στην παραπληροφόρηση, αλλά και για την πίεση που δημιουργεί η διαχείριση ανυπόγραφης και αμφίβολης πληροφορίας από τα social media.

Ο Αντώνης Δημητρίου από το ΚΡΗΤΗ TV χαρακτήρισε την παραπληροφόρηση «κορυφή του παγόβουνου» και τόνισε ότι, παρά την έλλειψη τεχνολογικών πόρων, τα περιφερειακά μέσα υπερέχουν σε αξιοπιστία χάρη στην εγγύτητα και τη σχέση εμπιστοσύνης με τις τοπικές κοινωνίες.

Ο Σπύρος Καμπιώτης του IONIAN TV επεσήμανε ότι στις μικρές κοινωνίες η παραπληροφόρηση δύσκολα βρίσκει έδαφος, καθώς όλοι γνωρίζουν όλους και η κοινωνία λειτουργεί ως φυσικό φίλτρο.

Ο Δημήτρης Πλεμμένος από την «Ελευθερία» Μεσσηνίας ανέδειξε την ιστορικότητα και τη μακροχρόνια σχέση του περιφερειακού Τύπου με τις τοπικές κοινωνίες, στοιχεία που ενισχύουν την αξιοπιστία του.

Ο Αντώνιος Πουγαρίδης («Πτολεμαίος») τόνισε ότι η εγγύτητα επιτρέπει στα περιφερειακά μέσα να καλύπτουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τα τοπικά ζητήματα, ενώ η εμπορική σχέση με τους αναγνώστες λειτουργεί ως μηχανισμός αυτορρύθμισης.

Καθημερινή λογοδοσία στις κοινωνίες που υπηρετούμε
Το Athens Alitheia Forum ανέδειξε με σαφήνεια ότι τα περιφερειακά ΜΜΕ δεν αποτελούν τον «αδύναμο κρίκο» της ενημέρωσης, αλλά έναν από τους πιο σταθερούς πυλώνες της. Η εγγύτητα, η γνώση της τοπικής πραγματικότητας και η καθημερινή λογοδοσία στις ίδιες τις κοινωνίες που υπηρετούν δημιουργούν ένα ισχυρό τείχος απέναντι στην παραπληροφόρηση.

Σε μια εποχή όπου η πληροφορία ταξιδεύει γρήγορα αλλά η αλήθεια συχνά καθυστερεί, τα περιφερειακά μέσα αποδεικνύουν ότι η αξιοπιστία δεν είναι θέμα μεγέθους, αλλά σχέσης με τον πολίτη.