Λειψυδρία στη Ροδόπη: Χωράφια που πλημμυρίζουν τον χειμώνα, «διψούν» το καλοκαίρι
Μια σημαντική εξέλιξη για την προστασία των πουλιών και των βιοτόπων τους μετά από πρόταση της Ορνιθολογικής
Ενώ χιλιάδες πουλιά διασχίζουν αυτή την περίοδο τη χώρα μας κατά το ετήσιο μεταναστευτικό τους ταξίδι από την Αφρική προς την Ευρώπη, τέσσερις νέες περιοχές της Ελλάδας εντάσσονται στο διεθνές δίκτυο Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά. Μεταξύ των περιοχών είναι και η θαλάσσια περιοχής της Θράκης. «Η αναγνώριση αυτή αναδεικνύει τη σημασία τους ως κρίσιμων ενδιαιτημάτων για τα πουλιά στη χώρα μας, καθώς μεταξύ άλλων λειτουργούν ως σημαντικοί σταθμοί ξεκούρασης και τροφοληψίας κατά τη μετανάστευση», σύμφωνα με την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία.
Το πρόγραμμα των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά (ΙΒΑ) αποτελεί τον πυρήνα δραστηριότητας κάθε εταίρου της διεθνούς ομοσπονδίας ορνιθολογικών οργανώσεων BirdLife International, επομένως και της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας (Bird Life Ελλάδας). Οι ΙΒΑ είναι περιοχές προτεραιότητας για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και ιδιαίτερα των πουλιών, κατά την αναπαραγωγή, τροφοληψία, διαχείμαση ή μεταναστευτική στάση. Επιλέγονται βάσει διεθνώς αναγνωρισμένων επιστημονικών κριτήριων που έχει θεσπίσει η Bird Life International και φιλοξενούν σε τακτική βάση σημαντικούς πληθυσμούς από ένα ή περισσότερα απειλούμενα, ενδημικά ή συναθροιστικά είδη.
Η καταγραφή που ξεκίνησε από το ‘80
Στην Ελλάδα το πρόγραμμα καταγραφής των IBA ξεκίνησε τη δεκαετία του 1980 από την Ορνιθολογική και το 2000 αναγνωρίστηκαν 196 περιοχές. Έκτοτε, το 2012 και το 2017 προστέθηκαν 12 ακόμη περιοχές, κυρίως θαλάσσιες, που αναγνωρίστηκαν για τους πληθυσμούς των θαλασσοπουλιών τους. Σημειώνεται πως διεθνώς περισσότερες από 13.700 περιοχές έχουν αναγνωριστεί ως Σημαντικές για τα Πουλιά, καλύπτοντας το 9% της ηπειρωτικής και το 2% της θαλάσσιας επιφάνειας της γης.
Το φθινόπωρο του 2025, η Ορνιθολογική πρότεινε την ένταξη τεσσάρων νέων περιοχών της Ελλάδας στο παγκόσμιο δίκτυο των IBA. Συγκεκριμένα, πρόκειται για τις Νήσους Σαπιένζα και Σχίζα και το Ακρωτήριο Ακρίτας (με κωδικό GR205), τον Κάβο Μαλέα (GR206), τα Υγρολίβαδα Φλώρινας (GR207) και τη Θαλάσσια περιοχή της Θράκης (GR254). Με τις νέες αυτές περιοχές, το εθνικό δίκτυο των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά αριθμεί πλέον 212 περιοχές και καλύπτει μια περιοχή 44.570 km2. Οι περιοχές αυτές αναδείχθηκαν βάσει νέων επιστημονικών δεδομένων που προέκυψαν από προγράμματα της Ορνιθολογικής, όπως έργα LIFE και προγράμματα χρηματοδοτούμενα από το Πράσινο Ταμείο, αλλά και χάρη στη σημαντική συμβολή των εθελοντών μέσω σχετικών προγραμμάτων παρακολούθησης της ορνιθοπανίδας ακολουθώντας συγκεκριμένη διεθνή μεθοδολογία. Η πρόταση έγινε δεκτή από τη BirdLife International και πλέον οι νέες αυτές περιοχές ανήκουν και επίσημα στο διεθνές δίκτυο ΙΒΑ.
Η θαλάσσια περιοχή της Θράκης
Τέλος, η Θαλάσσια Περιοχή της Θράκης, μια εκτενή ρηχή θαλάσσια Σημαντική Περιοχή για τα Πουλιά, αποτελεί σημαντικότατο πεδίο τροφοληψίας για θαλασσοπούλια όπως ο Μύχος, ο Αρτέμης, ο Θαλασσοκόρακας, το Χειμωνογλάρονο και ο Μαυροκέφαλος Γλάρος. Επιπλέον, από εδώ διέρχεται μεγάλος αριθμός ειδών πουλιών κατά την ανοιξιάτικη και φθινοπωρινή μετανάστευση από και προς το Δέλτα του Έβρου.
Η πρόσφατη αναγνώριση των τεσσάρων περιοχών ως ΙΒΑ αποτελεί καθοριστικό βήμα για την ένταξή τους στο δίκτυο Natura 2000 ως Ζώνες Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ), σύμφωνα με την Οδηγία για τα Πουλιά, γεγονός που συνεπάγεται για την Πολιτεία την υποχρέωση θέσπισης στόχων διατήρησης και μέτρων προστασίας. Στο πλαίσιο της εποπτείας των πτηνών, η κοινοπραξία φορέων, στην οποία συμμετέχει και η Ορνιθολογική, έχει ήδη υποβάλει πρόταση για την αναγνώριση των τεσσάρων ΙΒΑ ως ΖΕΠ.
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News